Jednym z bardzo ważnych elementów oferty ubezpieczenia grupowego jest karencja. Warto zwrócić na nią uwagę, sprawdzając, od kiedy i w jakim zakresie będzie działać ochrona.
Karencja – co to znaczy?
Karencja to ustalony okres oczekiwania lub czasowego wstrzymania określonego działania. Jej dokładne znaczenie zależy od kontekstu, w którym jest stosowana.
Co to jest karencja ubezpieczeniowa?
Karencja ubezpieczeniowa to czasowe ograniczenie odpowiedzialności towarzystwa ubezpieczeniowego za zdarzenia ubezpieczeniowe będące przedmiotem ochrony. Innymi słowy, jest to czas po podpisaniu umowy, w którym ubezpieczony opłaca składki, ale nie dostanie jeszcze pieniędzy, jeśli coś się stanie. Dotyczy odpowiedzialności ubezpieczyciela i możliwości uzyskania świadczeń, m.in. z tytułu poważnego zachorowania czy urodzenia dziecka. Dlatego warto sprawdzić, które elementy ochrony działają już po przystąpieniu do programu, a na które trzeba jeszcze poczekać. Co do zasady karencje nie dotyczą zdarzeń spowodowanych NW.
Okres karencji
Okres karencji to ustalony w umowie czas oczekiwania na ochronę w zakresie określonych zdarzeń. Może wynosić np. 1, 3, 6 lub 9 miesięcy, zależnie od świadczenia i warunków ubezpieczenia. Warto sprawdzić zarówno jego długość, jak i datę, od której jest liczony.
Karencję należy odróżnić od wyłączeń odpowiedzialności, które wskazują zdarzenia lub okoliczności nieobjęte ochroną zgodnie z warunkami umowy.
Oba ograniczenia mają zawsze swoje umocowanie w ogólnych warunkach ubezpieczenia (OWU). Jakakolwiek ich zmiana wymaga specjalnego aneksu do umowy ubezpieczenia zapisanego we wniosku ubezpieczeniowym lub w dokumencie polisy.
Dlaczego towarzystwo ubezpieczeniowe wprowadza do swoich warunków karencje?
Jak wiadomo, ubezpieczenie grupowe polega na tym, że przystępuje do niego grupa pracowników. W ten sposób ryzyko wypłat świadczeń rozprasza się na całość. Dzięki temu koszty ochrony ubezpieczeniowej mogą ulec obniżeniu w stosunku do polis zawieranych indywidulanie. Towarzystwo, aby ograniczyć swoje ryzyko wypłat świadczeń, ustanawia ograniczenia odpowiedzialności (karencje). Zniechęca to osoby, które mają schorzenia lub zaplanowane zabiegi szpitalne, do przystąpienia do ubezpieczenia.
Czy karencje zawsze występują w ofercie ubezpieczenia?
Jeśli zawierane jest nowe ubezpieczenie, to w zależności od wielkości grupy przystępujących pracowników towarzystwa znoszą karencję dla pracowników przystępujących z datą rozpoczęcia ubezpieczenia. Natomiast karencja obejmuje osoby, które przystępują do ubezpieczenia w kolejnych miesiącach. Jest tylko jeden wyjątek. Stanowią go pracownicy nowo zatrudnieni, którzy mają 2-3 miesiące na przystąpienie do ubezpieczenia, licząc od daty zatrudnienia, bez żadnych karencji (w zależności od warunków danego ubezpieczyciela).
Jedyną możliwość zniesienia karencji w trakcie trwania ubezpieczenia jest przeprowadzenie modyfikacji polisy – zmiana zakresu ubezpieczenia i wysokości świadczeń. Wtedy w momencie wdrożenia zmiany osoby dotychczas nieubezpieczone mogą przystąpić do ubezpieczenia bez karencji.
Wspomniałem wcześniej o wyłączeniu odpowiedzialności w ubezpieczeniu grupowym, które występuje we wszystkich towarzystwach. Są to przypadki zawsze dokładnie opisane w OWU np.:
- śmierć ubezpieczonego w wyniku działań wojennych, czynnego udziału w aktach terroru lub masowych rozruchach społecznych;
- śmierć ubezpieczonego w wyniku popełnienia lub usiłowania popełnienia przez ubezpieczonego czynu wypełniającego ustawowe znamiona umyślnego przestępstwa;
- samobójstwo ubezpieczonego popełnione w okresie 2 lat od początku odpowiedzialności w stosunku do tego ubezpieczonego (ten element czasami skraca się do 6 miesięcy).
Karencja w ubezpieczeniu grupowym – podsumowując
Podsumowując, karencje i wyłączenia odpowiedzialności występują we wszystkich ofertach towarzystw ubezpieczeniowych, jednakże można i warto zawieszać ich działanie. Karencje wymagają wiedzy i doświadczenia w konstruowaniu oferty ubezpieczeniowej zwłaszcza, kiedy porównujemy klika towarzystw, które stosują różne rozwiązania i zapisy w OWU. Dlatego też wiedza brokera jest tutaj nieodzowna.
